Żywa lekcja historii

Dąbrow­scy muze­al­nicy w poro­zu­mie­niu z Aka­de­mią Górniczo-Hutniczą w Kra­ko­wie zor­ga­ni­zo­wali nie­zwy­kły event. Na placu przed „Szty­garką” sta­nął średnio­wieczny piec. Dzięki niemu zapro­szeni goście mieli oka­zję prze­nieść się w czasy, gdy takimi meto­dami wyta­piano ołów.

Do wytopu oło­wiu nie­zbędny jest odpo­wiedni piec. – Fot. JB

- W ramach naszej współ­pracy z muzeum kon­ty­nu­ujemy pro­gram edu­ka­cyjny zwią­zany z pre­zen­ta­cją daw­nych pro­ce­sów tech­no­lo­gicz­nych. W naszym przy­padku jest to odlew­nic­two, które jest dziś ważną gałę­zią prze­my­słu, ale i w średnio­wie­czu przy­czy­niło się do roz­woju gospo­darki. Stąd też chcie­li­by­śmy, by w takim miej­scu jak Muzeum w Dąbro­wie Gór­ni­czej, poka­zać na czym ono daw­niej pole­gało. Zwie­dza­jący mogą zoba­czyć w gablo­tach gotowe pro­dukty, my nato­miast poka­żemy jaką pracę musiał wło­żyć rze­mieśl­nik, aby powstał taki eks­po­nat – wyja­śnia Aldona Garbacz-Klempka z AGH w Krakowie.

Do topie­nia sto­pów oło­wiu, gdyż taki suro­wiec przy­go­to­wano na średnio­wieczny pokaz, wyko­nać trzeba było piec opa­lany węglem drzew­nym, mie­chy pod­sy­ca­jące ogień, formy i tygle odlew­ni­cze oraz oczy­wi­ście surowce, które w pro­ce­sie ciepl­nym prze­kształ­cone zostają w cie­kły stop, a w efek­cie gotowy wyrób. Wszystko zgodne z średnio­wiecz­nymi standardami.

Na pod­sta­wie badań arche­olo­gicz­nych i ana­liz meta­lo­znaw­czych odtwa­rzamy dawny pro­ces tech­no­lo­giczny. Co cie­kawe idea wytopu jest ta sama, co dziś. Cie­kły metal wle­wamy do form, które odtwa­rzają pożą­dany kształt. Teraz jed­nak wspie­rani jeste­śmy przez zaawan­so­wane tech­no­lo­gie. Sto­so­wane są też nowo­cze­sne mate­riały, ale chcemy poka­zać, że w średnio­wie­czu rów­nież zwra­cano dużą uwagę na spo­sób przy­go­to­wy­wa­nia sto­pów – dodaje Garbacz-Klempka.

Cały pro­ces tech­no­lo­giczny śledzili przy­byli goście. Wśród nich zna­leźli się przed­sta­wi­ciele dąbrow­skiego magi­stratu, regio­na­li­ści oraz słu­cha­cze uni­wer­sy­tetu trze­ciego wieku. Pokaz odbył się w ramach akcji „Indu­striae The­atrum ex Sile­sia czyli arche­olo­gia wie­ków śred­nich dla każdego”.